Unlimited WordPress themes, graphics, videos & courses! Unlimited asset downloads! From $16.50/m
Advertisement
  1. Business
  2. Business
Business

Бізнес-планы для кансультантаў-фрылансераў

by
Length:LongLanguages:

Belarusian (беларуская мова) translation by Olya Misuraghina (you can also view the original English article)

Фраза «бізнэс-план», верагодна, навявае думкі аб доўгім афіцыйным дакуменце, поўным аналізу і дробных дэталяў. У той жа час мяркуецца, што такі дакумент павінны з'явіцца ў выніку спарадкаванага разумовага працэсу.

На жаль, часта атрымліваецца, што людзі прыкладаюць занадта шмат намаганняў для першага, ахвяруючы другім.

Шчыра кажучы, занадта шмат кансультантаў надаюць усю ўвагу самому дакументу і дазваляюць яму кіраваць ходам планавання. Яны выкарыстоўваюць папулярныя фарматы і проста «запаўняюць прабелы», а не знаходзяць «адказы на ключавыя пытанні».

Мадэлі бізнес-планаў шырока даступныя, і гэта прымушае кансультантаў марнаваць марна шмат сіл, так што перш давайце разгледзім «праблему з шаблонамі», а потым зоймемся асноўнымі элементамі добрага бізнес-плана.

Праглядзіце, а затым выкіньце

Увядзіце ў пошук «бізнэс-планы», і вы хутка знойдзеце кучу «шаблонаў бізнес-планаў". Калі бясплатных шаблонаў вам недастаткова, можаце выдаткавацца на праграмнае забеспячэнне, якое дапаможа вам скласці бліскучы дакумент.

Стварэнне бізнес-плана - гэта каштоўная практыка, якую трэба выконваць не радзей за адзін раз на год. Але ў структуры большасці наварочаных, падрабязных шаблонаў ёсць некалькі праблем:

  • Магчыма, вам і зусім не спатрэбіцца доўгі і падрабязны дакумент. Калі вы не маюць намер дзяліцца сваім бізнес-планам з кім-небудзь яшчэ, не марнуйце кучу часу на яго ўпрыгожванне і адказы на якія не адносяцца да вас пытанні.
  • Яны рэдка арыентаваны на бізнес, які складаецца з аднаго чалавека, асабліва на кансалтынг. Вам сапраўды трэба ўпісваць сваю кіраўнічую каманду? Схему арганізацыі? Абмяркоўваць апаратуру, абсталяванне і працоўныя патрабаванні?
  • У іх занадта шмат фарматавання і структуру, каб стварыць ілюзію вялікага мыслення. Напрыклад, многія з іх патрабуюць паасобку сфармуляваць сваё бачанне, місію і мэты. Гэта занадта.
  • Яны проста занадта доўгія. Звычайна такія шаблоны, якія складаюцца толькі з загалоўкаў і фраз з указаннем, што трэба напісаць пад кожным, маюць даўжыню ў 15-20 старонак. У вас на руках неўзабаве апынецца 40-старонкавы дакумент, які мала хто будзе чытаць да канца.
  • Каб добра кіраваць сваім бізнесам, вам, вядома, ні да чаго велізарны фармальны дакумент, і ў многіх кансультантаў-фрылансераў не будзе вялікага жадання дзяліцца такім дакументам з кім-небудзь яшчэ.

Мая парада: пазбаўцеся ад яго! Пашукайце бізнес-планы ў Інтэрнэце, праглядзіце шаблоны, атрымаеце ўяўленне аб стандартных фарматах і агульных тэмах. (Два з наболее адэкватных рэсурсаў па асновах бізнес-планавання - Адміністрацыя малога бізнесу і SCORE.)

І затым адкладзеце іх у бок, пакуль вам не спатрэбіцца такі фармальны дакумент... што можа ніколі не здарыцца.

Тры бізнес-плана

Разгледзім тры магчымых дакумента:

  1. Накіды плана: запіс працэсу планавання, пытанні, якія вы сабе задавалі, і адказы на іх.
  2. Кароткі план: падбіць усе, што вы запісалі, на адну старонку. Вы зможаце з лёгкасцю трымаць яго ў галаве, і штодня абапірацца на яго, прымаючы рашэнні ў бізнесе.
  3. План для дэманстрацыі іншым людзям: гэта тое, што атрымліваецца на аснове шаблонаў, доўгіх, падрабязных (і марудных!). Не забівайце сабе гэтым галаву, пакуль не паўстане такая неабходнасць.

Стварайце планы менавіта ў гэтым парадку. Спярша падумайце, што трэба для запуску паспяховага бізнес-кансалтынгу, а затым запішыце свае думкі на паперы.

Што тычыцца плана для прадстаўлення іншым, часцей за ўсё гэта трэба для пошуку фінансавання.  Калі вы прыйдзеце ў банк або крэдытны саюз ці знойдзеце іншыя крыніцы наяўных грошай, іншая бок можа запатрабаваць у вас фармальны бізнес-план. Тады вы адкопваюць шаблоны і прыступаеце да працы.

Але некаторыя кансультанты-фрылансеры ўсё ж ідуць гэтай дарогай І я адкрыю невялікі сакрэт: хай многія банкіры патрабуюць ад вас фармальны бізнэс-план і нават могуць прагледзець некалькі раздзелаў, яны робяць гэта ў асноўным, каб засцерагчы саміх сябе.

Я чуў ад больш чым адной банкіра, што калі ўладальнік малога бізнесу не можа гаварыць аб ключавых праблемах, якія стаяць перад яго бізнесам ( «Партатыўны план»), лёгка, хутка і ўпэўнена, то ніякай велізарны дакумент і колькасць слоў у ім не будуць мець ніякага значэння.

Элементы, на якія варта звярнуць увагу

У эфектных бізнес-планах шмат агульнага, я рэкамендую ўважліва вывучыць наступныя пытанні:

  • Што вы прадаеце?
  • Каму вы прадаеце?
  • Як вы збіраецеся прабіцца наперад на гэтым рынку?
  • Як вы збіраецеся кіраваць сваім бізнесам?
  • Бюджэт/фінансавыя пытанні
  • Прагнозы
  • Рызыкі, перашкоды і дзеянні ў адказ

Што вы прадаеце?

За якія паслугі і тавары кліенты будуць вам плаціць?

Самая распаўсюджаная праблема - гаварыць пра гэта ў агульных рысах ( «праводзіць навучанне кіраўнікоў»). Ідзеце далей, пералічыце канкрэтныя дзеянні ці тавары, за якія вы збіраецеся спаганяць плату.

Ці будзеце вы прапаноўваць семінары на сайце? Займацца індывідуальным навучаннем? Ствараць электронныя кнігі? Вебинары? Прылады дыягностыкі? Праводзіць ацэнку бяспекі? Ці будзеце вы праводзіць даследаванні і складаць справаздачы і рэкамендацыі? Прапаноўваць маркетынгавую / прававую/рабочую стратэгію?

Адказвайце максімальна дакладна. Не хавайцеся за апраўданнем, што «кожны праект унікальны». Вызначце агульныя элементы ў сваёй працы ці пералічыце тыповыя праекты.

Каму вы прадаеце?

Гэта адзін з самых каштоўных і забытых элементаў бізнес-планаў - ваш ідэальны кліент, ваш мэтавай рынак.

Якія патрэбы і праблемы прымусяць кліентаў звярнуцца да вас па дапамогу?

Вызначыўшы асноўныя патрэбы, падрабязна апішыце ідэальных кліентаў. У якіх галінах або ад такіх людзей ёсць гэтыя патрэбы? Калі мы гаворым пра кампаніі, наколькі яны вялікія, колькі іх, дзе яны?

Савузьце свае параметры. Калі вы кансультуецеся прадпрыемствы, ня ўводзьце сябе ў зман, думаючы, што кожны бізнес будзе вашым патэнцыйным кліентам. Малаверагодна, што вашыя паслугі здадуцца аднолькава прывабнымі і гіганцкім карпарацыям, і мясцовым малым прадпрыемствам.

Калі вы кансультуецеся людзей, зноў жа, не зводзіць усё да думкі, што «вы ўсім патрэбныя». Звярніце ўвагу на ўзроставыя групы, узроўні даходу, лад жыцця, месцазнаходжанне і іншыя фактары, якія могуць дапамагчы вам засяродзіцца на людзях, якія, хутчэй за ўсё, будуць мець патрэбу ў тым, што вы прапануеце.

Як вы збіраецеся выйсці на гэтым рынку на першыя пазіцыі?

Гэта працяг тэмы вашага мэтавага рынку.

Куды ходзяць гэтыя людзі? Ці чытаюць яны пэўныя часопісы, газеты, блогі? Часцей Ці ваш мэтавай рынак мае зносіны на LinkedIn, чым у Facebook?  Гэтыя людзі жывуць у сацыяльных сетках ці карыстаюцца імі толькі для сябе ці для забавы, але не для сур'ёзнага бізнесу?

На якія крыніцы усе яны звяртаюць увагу? Як да іх дастукацца? Аб'явы? Наведваюць яны канферэнцыі ці канвенцыі?

Калі вы ніяк не знаходзіце месца скрыжавання сваіх патэнцыйных кліентаў, няхай гэта будзе фізічна або анлайн, магчыма, тэма вашага бізнесу не настолькі актуальная, каб падтрымліваць яго на плаву!

Калі вы ніяк не знаходзіце месца скрыжавання сваіх патэнцыйных кліентаў, няхай гэта будзе фізічна або анлайн, магчыма, тэма вашага бізнесу не настолькі актуальная, каб падтрымліваць яго на плаву!

Паглядзіце, як іншыя абслугоўваюць гэты рынак. Калі ж нікога няма, вы можаце сутыкнуцца з сур'ёзнымі праблемамі (і расходамі), каб прыцягнуць яго ўвагу.  Калі ў вас мноства супернікаў, якія прадстаўляюць такія ж паслугі, вам прыйдзецца папрацаваць, каб адрознівацца ад астатніх. 

Самы просты шлях - гэта рынак, дзе ўжо існуюць некаторыя каналы сувязі. Але ён не настолькі перапоўнены, што нізкая цана з'яўляецца адзіным фактарам прыняцця рашэнняў для патэнцыйных кліентаў.

Добрае разуменне вашага мэтавага рынку і яго паводзін - гэта адпраўная кропка для канкрэтных маркетынгавых стратэгій, няхай гэта будзе публікацыя артыкулаў, ўпэўненае прысутнасць у Інтэрнэце, рэклама або іншыя метады. Часцяком слабасць маркетынгавых стратэгій у тым, што кансультант ня вывучыў падрабязна, чым яго мэтавай рынак жыве, думае і дзейнічае.

Як вы збіраецеся кіраваць сваім бізнесам?

Нават без кіраўніцкай каманды і арганізацыйнай схемы існуе мноства практычных рашэнняў адносна вядзення вашага бізнесу. Занадта часта яны прымаюцца бязладна.

Ці будзеце вы наймаць памочнікаў, субпадрадчыкаў - адміністратараў, вэб-дызайнераў, пісьменнікаў, тэхнічную падтрымку?

Якія дапаможныя паслугі неабходныя для вашага бізнесу? Які ўзровень абсталявання/тэхналогій вам патрэбен? Ці будзеце вы часта падарожнічаць?  Ці будзеце вы сустракацца з кліентамі на вашай тэрыторыі, на іх, або анлайн? Ці патрэбны вам офіс, канферэнц-зала або, па меншай меры, доступ да іх часам?

Бюджэт/фінансавыя пытанні

Ах, грошы. Шаблоны бізнес-планаў будуць запытваць у вас Справаздача аб прыбытках і стратах і Баланс, што наўрад ці спатрэбіцца большасці кансультантаў у асобе аднаго чалавека.

Тым не менш, фрылансеры, якія ніколі фармальна не займаюцца бюджэтам, часта сутыкаюцца з непрыемнымі сюрпрызамі, калі кліентаў становіцца мала (а таксама выпускаюць магчымасці, да якіх яны былі не гатовыя).

Ацэніце валавыя продажу (да выдаткаў і падаткаў) на наступны год. Будзьце рэалістычныя: гаворка ідзе не пра мэты, а пра тое, на што вы можаце разлічваць. Будзьце кансерватыўныя.

Многія кансультанты адчуваюць сезонныя цыклы. Разбіце чаканыя гадавыя продажу на штомесячныя лічбы, якія адлюстроўваюць гэтыя цыклы.

Тым не менш, фрылансеры, якія ніколі фармальна не займаюцца бюджэтам, часта сутыкаюцца з непрыемнымі сюрпрызамі, калі кліентаў становіцца мала (а таксама выпускаюць магчымасці, да якіх яны былі не гатовыя).

Паклапаціцеся пра свае фіксаваныя выдаткi. Вы плаціце за Інтэрнэт, офісныя прыналежнасці, тэлефоны і многае іншае. Вы можаце аплачваць онлайн-паслугі (анлайн-сустрэчы, апытанні і дыягностыку, кіраванне спісамі электроннай пошты).  Выразна запісвайце тое, што вы будзеце аплачваць, месяц за месяцам, незалежна ад наяўнасці прыбытку.

Само сабой, падлічыце, колькі вам трэба будзе плаціць падаткаў.

Улічыце некаторыя доўгатэрміновыя выдаткі на такія рэчы, як замена абсталявання. Як часта вы плануеце набываць новы ноўтбук?  Ці спадзяецеся вы ў бліжэйшыя год ці два прыцягнуць памочнікаў або абнавіць онлайн-паслугі? Запішыце чаканыя грашовыя затраты на працягу наступных некалькіх гадоў.

І не выпускайце з-пад увагі сваю патрэбу ў грашовых сродках з-за розніцы паміж тэрмінам выстаўлення рахункаў і тэрмінам аплаты. Напрыклад, многія кансультанты падарожнічаюць зусім нячаста. Вы можаце заплаціць за свой білет на самалёт пры броні і атрымаць пакрыццё расходаў кліентам значна пазней. Колькі грошай вы павінны мець пад рукой, каб несці выдаткі, звязаныя з праектам, пакуль вы чакаеце аплаты?

Аб'яднайце ўсе гэта ў месячны бюджэт на наступны год. Затым падрыхтуйце штогадовыя бюджэты на наступныя пару гадоў.

Нарэшце, паглядзіце на свае рэсурсы на непрадбачаныя выпадкі. Калі бізнэс не ідзе ці ваш кампутар паляцеў і яго трэба замяніць па-за графікам, дзе вы знойдзеце грошы, каб выжыць? Зберажэнні? Крэдыт? Сваякі?

Перагледзьце свой бюджэт па пунктах дзеянняў: Ці трэба павысіць свае стаўкі? Скараціць выдаткі? Больш адкладаць? Знайсці больш кліентаў?

Прагнозы

Вось план вашага будучыні. Які чаканы рост вашых продажаў на працягу наступных некалькіх гадоў?

Чаму, на вашу думку, продажу будуць павялічвацца? Нельга проста ўзяць леташнюю лічбу і павялічыць яе на колькі-то. Падумайце аб тым, колькі новых кліентаў вам спатрэбіцца, якія новыя прадукты і паслугі вы маглі б прапанаваць. Апішыце змены на мэтавым рынку, якія вы можаце выкарыстоўваць для росту (напрыклад, новыя змены заканадаўства, такія як змены правіл прыватнасці, патрабаванняў бяспекі або патрабаванняў да справаздачнасці, якія важныя для вашых кліентаў).

Таксама апішыце пункты, якія будуць уплываць на выдаткі. Магчыма, праз некалькі гадоў вы пераедзеце у знешні офіс.  Улічыце гэта ў сваім прагнозе выдаткаў, каб бачыць, какой рост продажаў неабходны для пераезду. Памятаеце, што новыя магчымасці могуць пацягнуць за сабой пэўныя выдаткі і паўплываць на вашу канчатковую прыбытак.

Выйдзіце за межы думак аб продажах і выдатках і звярніце ўвагу на іншыя важныя для вас фактары. Напрыклад, магчыма, вас больш цікавіць ваша эфектыўнасць, чым рост.  Вы хочаце атрымаць той жа ўзровень продажаў, але ад меншага колькасці кліентаў, або больш ад тавараў і менш ад асабіста прадастаўленых паслуг. Ваша мэта - павялічыць памер свайго асабістага часу і знізіць узровень стрэсу, а не павышаць даходы.

Правядзенне SWOT-аналізу (Моцныя боку, Слабыя бакі, Магчымасці, Пагрозы) можа аказаць вялікую дапамогу і ў гэтым пункце, і ў наступным. Праглядзіце гэты артыкул, каб даведацца аб асновах SWOT-аналізу для кансультантаў-фрылансераў.

Рызыкі, перашкоды і дзеянні ў адказ

Што стаіць паміж вамі і будучым, якое вы толькі што апісалі? Што можа збіць вас з дарогі, ці нават пагражаць вашых сродкаў да існавання? (Зноў жа, SWOT-аналіз можа тут вельмі спатрэбіцца.)

«Перашкоды» - гэта больш працяглыя, больш хранічныя праблемы для вашага поспеху, а «рызыкі» ставяцца да асобных падзеям або зменаў, якія наносяць шкоду вашаму бізнесу. Возьмем канкурэнцыю ў якасці прыкладу.

Вызначце, што вы будзеце рабіць у першую чаргу ў выпадку пэўнага перашкоды і рызыкі, якія вы апішаце ў сваім бізнес-плане, каб здолець супрацьстаяць любым негатыўных наступстваў для вашага бізнесу.

Калі вы - кансультант у сферы распрацоўцы эфектных вэб-сайтаў, скажам, у вас шмат канкурэнцыі. Акрамя кансультантаў з поўным спектрам паслуг, як і ў вас, ёсць і проста вэб-дызайнеры. І не забывайце, што амаль любы вэб-хостер прапануе мноства платформаў у стылі «стварыце свой уласны вэб-сайт за лічаныя хвіліны!».  Мноства больш простых і недарагіх варыянтаў - гэта адно з перашкод, што кідалі выклік вашай здольнасці прыцягнуць увагу патэнцыйных кліентаў і пераканаць іх выбраць ваш, больш поўны кансалтынгавы падыход.

З іншага боку, для падатковага кансультанта, безумоўна, існуюць пастаянныя перашкоды ў выглядзе таннага праграмнага забеспячэння для падрыхтоўкі падатковых дэкларацый. Але як наконт рызыкі, што адна з нацыянальных сетак па падрыхтоўцы падатковых дэкларацый адкрые офіс прама побач з вамі?

Памятаеце, што складана хутка адрэагаваць, калі вы загадзя не задумваліся пра свае дзеянні. Вызначце, што вы будзеце рабіць у першую чаргу ў выпадку пэўнага перашкоды і рызыкі, якія вы апішаце ў сваім бізнес-плане, каб здолець супрацьстаяць любым негатыўных наступстваў для вашага бізнесу.

Кароткі план

Як толькі вы скончыце - і запішаце! - свой падрабязны бізнес-план, звядзіце яго да таго, што вы зможаце трымаць у галаве.

Я настойліва раю абмежавацца адной друкаванай старонкай для свайго Кароткага плана. (І калі вы ў канчатковым выніку створыце план для дэманстрацыі іншым, ваш кароткі план складзе асноўную частку «Вынікаў», якая звычайна знаходзіцца ў пачатку шаблону.)

  • Стварыце абзац з апісаннем сваёй кампаніі, паказаўшы, што вы прадаеце, ваш мэтавай рынак і тое, як вы плануеце кіраваць сваім бізнесам.
  • Яшчэ адзін абзац, ці нават два, прысвяціце маркетынгу, вашым стратэгіям па выхаду на першыя пазіцыі на сваім мэтавым рынку.
  • Падвядзіце будучыя вынікі, як вы іх бачыце: прагназуемыя продажу, магчымасці, рызыкі, перашкоды і г.д.
  • Вылучыце ключавыя фінансавыя праблемы, якія вы хочаце вырашыць: грашовы паток, надзвычайныя рэсурсы, сродкі для новых магчымасцяў, навучанне, абсталяванне і г.д.

Калі вы ўсё гэта ведаеце - што вы прадаеце, хто ваша мэтавая аўдыторыя, як вы да яе звяртаецеся, чаго вы чакаеце, і ў вас маецца некалькі практычных рэкамендацый па кіраванні і фінансаванню вашага бізнесу, - кожны месяц, кожны тыдзень, і кожны дзень вы будзеце прымаць больш узважаныя рашэнні.

Канчатковы аналіз

Задайце сабе апошні важнае пытанне: Гэты план можа быць выкарыстаны на практыцы?

Ці ён будзе захоўвацца ў файле і збіраць пыл (ці электронную пыл) паміж штогадовымі перагляд?

Чым лепш вы папрацаваць над складаннем надзейнага бізнес-плана, тым больш верагодна, што вы будзеце звяртацца да яго час ад часу. Змяненне ўмоў, новыя магчымасці, новыя верагодныя рызыкі прымусяць вас выцягнуць свой план на свет і прачытаць канкрэтны раздзел.

Яшчэ лепш, калі вы бачыце, як ваш план працуе на працягу года, заглядываете ў свой файл і абнаўляецца праз адпаведныя раздзелы. Выкарыстоўвайце дакумент як інструмент мыслення, а не як частка выкапняў запісаў мёртвых думак.

Жыццёвы, развіваецца бізнес-план з выразнай структурай, у якім вы не выпускаеце з выгляду ключавыя элементы, можа дапамагчы вам дасягнуць большага поспеху, выпрабаваўшы менш расчараванняў і стрэсу. Навучыцеся своечасова ствараць, праглядаць і пераглядаць свой бізнэс-план, і вы будзеце нашмат апярэджваць сваіх канкурэнтаў.

Advertisement
Advertisement
Advertisement
Advertisement
Looking for something to help kick start your next project?
Envato Market has a range of items for sale to help get you started.